Беларуская мова

[Magda]

п.с. Magda, а няўжо ў падручніках наогул нічога не тлумачаць?

Про то, что спрашиваю, пустота полная.

 

[Шона]

Про то, что спрашиваю, пустота полная.

Так і ёсць. Іду шукаць правіла

 

[Tysia]

Нашла Каталог ресурсов "Беларуская мова у iнтэрнэт" :
http://mova.na.by/mova/hramatyka_ru.html
Может кому-нибудь ещё пригодится.

 

[Шона]

Magda,
Кьяра, нічога я не знайшла. Тут падручнік па словаўтварэнні патрэбны, у мяне няма. І ў школьнай бібліятэцы няма. А наогул-так, гэта з-за цвёрдай асновы суфікс -ыст.

 

[Шона]

Мне здаецца, так у любой мове, не?

ТАК

 

[Вишенка]

прабачце маё вольнае стаўленне да правілаў, але па мне прасцей запомніць аднойчы таго ж "флейтыста", а потым па аналогіі з ім і парадыста, і кларнетыста атрымліваць.

Во, прасцей запомніць, чым зразумець тое правіла! Я са школы памятаю толькі па 1 склад перад націскам і пра тое, што словы "кумунізм" і "капіталізм" змяняюцца па-рознаму :crazy: Цікава, гэтую апошнюю дурасць ужо адмянілі ці не?

 

[Вишенка]

Ты сур'ёзна ці жартуеш? Гэта як, па-рознаму? ))) Заінтрыгавала...

У падручніку сваім і ў слоўніку не знайшла, але здаецца мне, што было ў родным склоне так: капіталізму і да т.п., але камунізма, сацыялізма (выключэнне). Відаць, таму што сацыялізм і камунізм для беларусаў - выключныя з'явы ))

 

[Magda]

Magda,
Кьяра, нічога я не знайшла. Тут падручнік па словаўтварэнні патрэбны, у мяне няма.

В учебнике в одном из упражнений задание:

Устаўце суфиксы ік або ык.
Чаму ў адных словах вы ўстаулялі суфикс ик а ў іншых ык?

Ребенок должен не просто правильно вставить, но и объяснить. Значит правило есть. Как это так, что его нет в учебнике. И никто его не знает?

Как ни удивительно, но в учебниках по русскому языку ситуация намного лучше.

 

[k_ja_ra]

Magda, добра, а як гэта тлумачыць настаўніца?
Можа задаць пытанне на які-небудзь сайт Мінадукацыі? Бо смех смехам, але праблема і праўда стаіць. І востра, як бачу.

п.с. мая ў другім класе, пакуль збольшага ўсё ясна...

 

[Magda]

Magda, добра, а як гэта тлумачыць настаўніца?

Я пойду говорить. Но болею пока, уже месяц как.

 

[Imagination]

Девочки, может у кого есть учебник перед глазами. Не могу вспомнить, в каком классе проходили. Нужно правило про "падоужанныя зычныя". Мне кажется в 3-ем классе должны были проходить... А может и нет правила и надо просто запомнить?

 

[Дюдюка]

Нужно правило про "падоужанныя зычныя". Мне кажется в 3-ем классе должны были проходить... А может и нет правила и надо просто запомнить?

Не падкажу, у якім класе вывучаецца. А правіла ёсць
Правапіс падоўжаных зычных
1. У становішчы паміж галоснымі зычныя гукі з’, дз’, л’, н’, с’, ц’, ч, ж, ш вымаўляюцца падоўжана і на пісьме абазначаюцца падвоеным напісаннем адпаведных літар (падоўжанае вымаўленне дз’ на пісьме перадаецца спалучэннем літар ддз): рыззё, маззю, асяроддзе, разводдзе, наваколле, засілле, Наталля, паданне, каханне, Аўгіння, Аксіння, Усціння, паднябессе, двукоссе, Анісся, Фядосся, пачуццё, васьмюдзесяццю, Аўдоцця, Таццяна, Закарпацце, ламачча, роспаччу, падарожжа, узмежжа, Пабужжа, зацішша, Замошша.
2. Падаўжэння зычных звычайна не адбываецца ў запазычаных і вытворных ад іх словах, а таксама ва ўласных імёнах і назвах: алея, каментарый, масіў, група, калектыў, калона, імунітэт, касір, тэрыторыя, піца, саміт; Ала, Генадзь, Іна, Кірыл, Адэса, Марока, Ніца. Выключэнне: бонна, донна, манна, панна, ванна, мадонна, саванна, мецца-сапрана; Ганна, Жанна, Сюзанна, Мекка.
3. Не адбываецца падаўжэння зычных у некаторых уласных імёнах: Ілья, Емяльян, Ульян, Ульяна, Юльян, Юльяна, Касьян, Традзьякоўскі і вытворных ад іх: Ільін, Ільіч, Ільінскі, Ільічоўка, Ульянаў, Ульянаўск, ульянаўскі.
 Ад фанетычнага падаўжэння гукаў трэба адрозніваць марфалагічнае падваенне зычных – напісанне дзвюх аднолькавых літар на стыку марфем: бессардэчны (бес-сардэчны), рассмакаваць (рас-смакаваць), ажыннік (ажын-нік), дружыннік (дружын-нік), асенні (асен-н-і). Параўн.: імгненн-е і імгнен-н-ы.

 

[Zoryana]

Дюдюка, может заодно и на мой вопрос ответите?
Только сразу поясню, что белорусский я знаю пока не очень хорошо, но мне он нравится, потому и интересуюсь
Один из моих знакомых - белорусский знает очень хорошо, говорит только по-белорусски - в своей речи употребляет наречие "цудоўна", которое, исходя из смыслового контекста, я перевожу "чудесно", "прекрасно". На форуме я иногда встречаю "чудоўна". Перевела через он-лайн переводчик - выдает "отлично". Причем в обратном переводе ("отлично" - с русского на белорусский - "выдатна"). Так как же правильно? Или возможно употребление и того, и другого?

 

[Zoryana]

Кьяра, вообще-то, вопрос был задан не вам, а Дюдюке, Хотела бы услышать ее мнение. Тем не менее, спасибо, что ответили.

я такога слова не чула ні разу...

да, и я не слышала, но на этом форуме встречала неоднократно, поэтому и спросила.

http://semeistvo.by/forum/showthread.php?p=6719667&highlight=%F7%F3%E4%EE%A2%ED%E0#post6719667
http://semeistvo.by/forum/showthread.php?p=6618383&highlight=%F7%F3%E4%EE%A2%ED%E0#post6618383
http://semeistvo.by/forum/showthread.php?p=6196119&highlight=%F7%F3%E4%EE%A2%ED%E0#post6196119
http://semeistvo.by/forum/showthread.php?p=6114197&highlight=%F7%F3%E4%EE%A2%ED%E0#post6114197

 

[Zoryana]

А наогул, дзіўлюся з Вашай уважлівасці... Мне б такую...

Кьяра, гэта камплімент? Калі так, то дзякуй. А наогул, "дакладнасць - ветлівасць каралёў", як вядома)).
Я - за дакладнасць. Таму, калі адкажа Дюдюка, то буду ёй вельмі ўдзячная

 

[Zoryana]

п.с. каб ведала, што Вам так падабаецца "вышукваць", усе тыя разы, што сама заўважала, не выпраўляла б. Навошта пазбаўляць чалавека задавальнення?

Да искать-то и не приходилось, само в глаза бросается))
Не понимаю, почему мой вопрос вас так раздосадовал? Мне просто любопытно, вдруг действительно есть "цудоўна", есть и "чудоўна"? Вот и решила спросить у знающих людей. Что в этом запретного? Не стоит так болезненно реагировать на собственные опечатки, они есть у всех, правда?
Насчет удовольствия вы тоже не правы. Нет никакого.
Вот, например, какое удовольствие в том, чтобы сравнивать даты регистрации форумчанок? Но ведь кому-то это нравится))
На этом разрешите прекратить нашу с вами беседу - буду ждать ответа того, кому задавала вопрос.

 

[Mahima]

флейта - флейтыст (не флейціст)?

русификация, наверное, просто. Второе выглядит органичнее - мне

Не падкажу, у якім класе вывучаецца.

в пятом. Иностранные слова, видимо, надо наизусть знать.

 

[Виталена]

Дюдюка, а можа і наконт гэтага (вышэй вялося) падкажаце:

Чаму кот - кацяня, а флейта - флейтыст (не флейціст)?

Я не Дюдюка, но вот недавно было правило у сына-пятиклассника:
"Гукi [ д ] - [ дз*] i [ т ] -[ц*] з*яуляюцца парнымi па цвердасцi -мяккасцi: вада - вадзе, кот -коцiк- кацяня. Гукi [ д ] - [ т ] пры змякчэннi пераходзяць у [ дз*],[ц*], якiя на пiсьме перадаюцца праз дз i ц. Дз i ц пiшуцца перад лiтарамi е, [ йо - прабачце за рускамоуную клаву],ю,я,i (ст.-52-33 ,ч.2 падручнiка). Няма змякчэння - няма i пераходу

 

[Marisol]

русификация, наверное, просто.

Слоўнік Некрашэвіча дае першы варыянт.

 

[Magda]

Няма змякчэння - няма i пераходу

Вопрос в том, почему в коте есть смягчение, а во флейте нет.